Jak Europa wspiera zakup samochodów elektrycznych? Przegląd dopłat i ulg podatkowych w 2026 roku

Raport ACEA

Europejskie Stowarzyszenie Producentów Samochodów (ACEA - European Automobile Manufacturers' Association) opublikowało niedawno raport podsumowujący systemy ulg podatkowych i programy wsparcia zakupu samochodów elektrycznych we wszystkich 27 państwach członkowskich Unii Europejskiej, a także w Islandii, Norwegii, Szwajcarii i Wielkiej Brytanii.

Łotwa jako jedyna nie wspiera

Najważniejszy wniosek płynący z raportu ACEA jest jednoznaczny: niemal wszystkie państwa Unii Europejskiej oferują przynajmniej jedną formę wsparcia fiskalnego dla nabywców samochodów elektrycznych. Wyjątkiem pozostaje Łotwa, będąca jedynym krajem UE, który nie zapewnia żadnej ulgi podatkowej, ani przy zakupie, ani w trakcie użytkowania pojazdu elektrycznego.

Cztery rodzaje wsparcia

ACEA wyróżnia cztery główne kategorie instrumentów wsparcia stosowanych przez europejskie rządy. Pierwsza to bezpośrednie granty zakupowe, czyli jednorazowe dopłaty wypłacane nabywcy w momencie nabycia pojazdu.

Druga kategoria obejmuje mechanizmy powiązane z podatkami od nabycia pojazdu, czyli zwolnienia lub redukcje opłat rejestracyjnych i akcyzy.

Trzecia to ulgi w podatkach od własności pojazdu, często przybierające formę wieloletnich zwolnień z podatku drogowego.

Czwarta i ostatnia kategoria to wsparcie budowy infrastruktury ładowania, w szczególności instalacji domowych wallboxów.

Fot. Jacek Jurecki

Zachęty są niezbędne

Rzecznik prasowy ACEA podkreślił w komentarzu do raportu: „Monetarne i fiskalne zachęty są niezbędne do napędzania adopcji samochodów elektrycznych z napędem bateryjnym. Gdy rządy działają, wyniki są natychmiastowe." Te słowa doskonale oddają dynamikę, którą obserwujemy na europejskich rynkach. Dane rejestracyjne za pierwszy kwartał 2026 roku pokazują, że samochody elektryczne (BEV) osiągnęły 19,4 procent udziału w rynku UE, podczas gdy rok wcześniej było to zaledwie 15,2 procent. ACEA wskazuje wprost, że wzrost ten był możliwy dzięki nowym i zrewidowanym programom ulg podatkowych w kluczowych krajach europejskich.

Rozbieżności systemów

Mimo powszechności wsparcia, ACEA zwraca uwagę na rozbieżności systemów wsparcia pomiędzy poszczególnymi krajami. Na przykład kupujący w Słowenii może otrzymać dopłatę sięgającą 7200 euro na pojazd wyceniony do 35 000 euro, podczas gdy nabywca w Estonii musi liczyć się z dodatkowym podatkiem wagowym nakładanym na ciężkie samochody elektryczne. A firma z Belgii może odliczyć od podatku 100 kosztów kosztów związanych z pojazdem elektrycznym,. Ta mozaika rozwiązań komplikuje planowanie strategii produktowych i cenowych przez producentów działających w Europie.

Tak Europa wspiera elektryfikację

Niemcy. Powrót dopłat zakupowych po dwuletniej przerwie

Niemcy stanowią jeden z najbardziej wymownych przykładów ilustrujących wpływ polityki rządowej na rynek. W grudniu 2023 roku kraj zakończył popularny program dopłat zakupowych znany jako „Umweltbonus", co natychmiast odbiło się na wynikach rejestracji. Przez ponad dwa lata Niemcy funkcjonowały bez bezpośrednich dotacji do zakupu pojazdu elektrycznego.

Na początku 2026 roku rząd przywrócił program wsparcia zakupowego. Efekt okazał się natychmiastowy, rzecznik ACEA poinformował, że marzec 2026 roku był dla Niemiec najsilniejszym miesiącem pod względem rejestracji samochodów elektrycznych od czasu wygaśnięcia „Umweltbonus", a nowy program zakupowy był prawdopodobnie kluczowym czynnikiem tego wzrostu.

Oprócz dopłaty zakupowej niemieccy nabywcy korzystają z dziesięcioletniej ulgi w podatku drogowym (zwolnienie z podatku od posiadania pojazdu) oraz wsparcia przy instalacji domowej stacji ładowania.

Francja. Społeczny wymiar elektryfikacji

Francja przyjęła jedno z najbardziej rozbudowanych i wielowarstwowych podejść do wsparcia elektromobilności w całej Europie. Od stycznia 2025 roku w kraju działają równolegle dwa odrębne programy zachęt zakupowych, których nie można łączyć.

Pierwsza ścieżka, zwana schematem klasycznym, przewiduje dopłaty w wysokości od 300 euro dla w pełni elektrycznych samochodów osobowych do 5000 euro dla elektrycznych samochodów dostawczych. Program jest dostępny zarówno dla gospodarstw domowych, jak i podmiotów prawnych.

Drugi schemat, określany jako „coup de pouce", skierowany jest wyłącznie do gospodarstw domowych i oferuje wsparcie uzależnione od dochodu w przedziale od 3500 do 5700 euro. Pojazd objęty tym programem musi spełniać minimalne standardy środowiskowe, jego cena nie może przekraczać 47 000 euro, a masa 2,4 tony. Dla samochodów elektrycznych wyposażonych w baterie wyprodukowane w Europie dostępna jest dodatkowa premia wynosząca od 1200 do 2000 euro.

W kwietniu 2026 roku Francja ogłosiła plany prawie podwojenia rocznych wydatków na wsparcie elektryfikacji, zobowiązując się do przeznaczenia 10 miliardów euro rocznie przez 2030 rok. Szczególnie wart odnotowania jest społeczny wymiar francuskiej polityki, plan zakłada program leasingu społecznego obejmujący 100 000 samochodów elektrycznych przeznaczonych dla osób o niskich dochodach i pracowników dojeżdżających na duże odległości.

Włochy i Cypr. Liderzy wsparcia zakupowego

Wśród krajów oferujących najwyższe bezpośrednie dopłaty zakupowe wyróżniają się Włochy i Cypr. Włochy zapewniają wsparcie sięgające nawet 11 000 euro, przy czym wysokość dopłaty uzależniona jest od dochodu wnioskodawcy oraz oddania do złomowania starego pojazdu spalinowego. Cypr oferuje do 9000 euro dla typowego nabywcy, a dla wybranych grup beneficjentów kwota ta może wzrosnąć nawet do 20 000 euro. Słowenia gwarantuje do 7200 euro, a Malta od 6000 do 8000 euro plus dodatkowa premia za złomowanie.

Belgia. Zerowa stawka VAT i odliczenia dla firm

Belgia nie oferuje bezpośrednich dotacji zakupowych, ale wyróżnia się wyjątkowo korzystnym otoczeniem podatkowym dla samochodów elektrycznych. Zarówno w Brukseli, jak i we Flandrii nabywcy samochodów elektrycznych i wodorowych płacą minimalną stawkę podatku rejestracyjnego wynoszącą 61,50 euro. W Walonii stawki podatku dla lekkich pojazdów elektrycznych o mocy do 110 kW kształtują się w przedziale od około 50 do 100 euro. Podatek od własności pojazdu we wszystkich regionach wynosi zaledwie 102,96 euro. Na zakup energii elektrycznej do ładowania pojazdu w miejscu zamieszkania stosowana jest stawka VAT w wysokości 6 procent zamiast standardowych 21 procentów.

Belgia należy do osiemnastu państw członkowskich UE, które oferują ulgi podatkowe dla elektrycznych samochodów służbowych. Firmy mogą odliczać 100 procent kosztów związanych z pojazdem elektrycznym, co stanowi potężną zachętę do elektryfikacji flot korporacyjnych.

Norwegia zaczyna ograniczać wsparcie

Norwegia od lat jest niekwestionowanym światowym liderem adopcji samochodów elektrycznych i dowodem na to, że konsekwentna polityka zachęt przynosi spektakularne rezultaty. W marcu 2026 roku aż 98,42 procent nowo rejestrowanych samochodów osobowych stanowiły pojazdy zeroemisyjne, w porównaniu z 84,13 procent rok wcześniej.

Paradoksalnie, właśnie ze względu na osiągnięty poziom elektryfikacji, Norwegia rozpoczęła stopniowe ograniczanie systemu wsparcia. Zgodnie z danymi ACEA, norweskie zwolnienie z VAT dla samochodów elektrycznych obejmuje obecnie wyłącznie pierwszych 300 000 koron (ok. 25 890 euro) wartości pojazdu. Od kwoty powyżej tego progu pobierana jest standardowa stawka VAT w wysokości 25procent.

Wprowadzono też wagowy podatek od pojazdów przekraczających 500 kg nadwagi. Zmiana zasad wywołała ogromny wzrost popytu - w grudniu 2025 roku rejestracje gwałtownie wzrosły, gdy nabywcy spieszyli się z zakupami przed wejściem nowych przepisów w życie. Już w styczniu 2026 roku rynek skurczył się o 76,3 procent, by następnie mocno odbić w marcu.

Hiszpania - odliczenia podatkowe i redukcja podatku drogowego

Hiszpania stosuje mechanizm odliczeń od podatku dochodowego za zakup samochodu elektrycznego. Dodatkowo właściciele pojazdów elektrycznych mogą korzystać z obniżenia podatku drogowego nawet o 75 procent, co stanowi długoterminową ulgę przez cały okres eksploatacji auta. Połączenie tych dwóch instrumentów sprawia, że całkowity koszt posiadania elektryka w Hiszpanii jest istotnie niższy niż w przypadku pojazdu spalinowego.

Bułgaria i inne kraje bez dopłat zakupowych, ale z ulgami podatkowymi

Szereg krajów, choć zwalnia pojazdy elektryczne z podatków, nie oferuje żadnych bezpośrednich dopłat do zakupu. Bułgaria jest przykładem takiego podejścia.Pojazdy elektryczne są tam zwolnione z opodatkowania, ale poza tym nabywca nie może liczyć na żadne dodatkowe wsparcie finansowe. Podobna sytuacja dotyczy innych krajów, które ACEA wskazuje jako niemające aktywnych programów zakupowych, takich jak Belgia (w zakresie bezpośrednich dotacji), Czechy, Dania, Estonia i Słowacja.

Kraje bez żadnych programów wsparcia zakupowego, ale z ulgami podatkowymi

Raport ACEA wskazuje, że w 2026 roku sześć państw członkowskich UE nie oferuje żadnych programów dopłat zakupowych do samochodów elektrycznych. To i tak postęp w stosunku do poprzedniego roku, gdy takich krajów było osiem. Do grona krajów niemających aktywnych programów zakupowych należą: Belgia, Bułgaria, Czechy, Dania, Estonia i Słowacja. Warto jednak zaznaczyć, że część z tych krajów kompensuje brak bezpośrednich dotacji ulgami podatkowymi.

Fot. Jacek Jurecki

Wsparcie infrastruktury ładowania

Jednym z bardziej niepokojących ustaleń raportu ACEA jest stosunkowo ograniczone wsparcie dla budowy infrastruktury ładowania. Tylko około połowy państw członkowskich UE, dokładnie 14 krajów, oferuje jakiekolwiek zachęty finansowe związane z instalacją punktów ładowania. Brak powszechnego wsparcia dla infrastruktury ładowania może w perspektywie długoterminowej ograniczać popularność pojazdów elektrycznych, nawet jeśli programy zakupowe działają sprawnie.

Samochody służbowe jako motor elektryfikacji

ACEA zwraca szczególną uwagę na segment samochodów firmowych  jako kluczowy element procesu elektryfikacji. Aż 18 państw członkowskich UE oferuje ulgi podatkowe dla elektrycznych samochodów firmowych, co czyni ten segment jednym z najlepiej wspieranych. Beneficjenci firmowi są w stanie kalkulować całkowity koszt posiadania pojazdu w dłuższym horyzoncie czasowym, co sprawia, że reagują na ulgi podatkowe sprawniej niż klienci indywidualni.

Polska i program NaszEauto

Na tle europejskim Polska prezentuje się jako kraj, który stworzył ambitny i skuteczny program wsparcia zakupu samochodów elektrycznych, ale musiał zmierzyć się z konsekwencjami jego ogromnej popularności,  błyskawicznym wyczerpaniem dostępnych środków.

Geneza i założenia programu NaszEauto

Program NaszEauto wystartował 3 lutego 2025 roku jako następca wcześniejszego programu „Mój Elektryk" i był administrowany przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW). Finansowanie pochodzi bezpośrednio z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO), a konkretnie z inwestycji E1.1-4. Ten fakt miał kluczowe znaczenie dla kształtu całego programu, środki z KPO wiążą się ze sztywnym harmonogramem rozliczeniowym, co wykluczyło możliwość przedłużenia programu poza pierwotnie założone ramy czasowe.

Łączny budżet programu wyniósł początkowo 1,6 miliarda złotych, jednak w październiku 2025 roku został zredukowany do 1,18 miliarda złotych. Maksymalna dopłata dla osób fizycznych i jednoosobowych działalności gospodarczych wynosiła 40 000 złotych na jeden pojazd. Limit ceny samochodu objętego programem ustalono na poziomie 225 000 złotych netto. Pojazd musiał być fabrycznie nowy i zarejestrowany po raz pierwszy. Wnioski przyjmowano wyłącznie drogą elektroniczną poprzez Generator Wniosków o Dofinansowanie (GWD).

W październiku 2025 roku program przeszedł istotną modyfikację. Rozszerzono go o pojazdy dostawcze kategorii N1 o masie do 3,5 tony oraz busy kategorii M2 do 5 ton, w przypadku których maksymalne dofinansowanie mogło sięgnąć nawet 600 000 złotych. Poszerzono też krąg beneficjentów o organizacje pozarządowe, parki narodowe oraz instytucje edukacyjne, medyczne i opiekuńcze. Jednocześnie zrezygnowano z premii za niski dochód, zachowując premię za złomowanie starego pojazdu spalinowego w wysokości 10 000 złotych.

ACEA odnotowała, że program NaszEauto podwoił rejestracje samochodów elektrycznych w Polsce w ciągu zaledwie kilku miesięcy od uruchomienia wynik, który eksperci organizacji przytaczają jako dowód bezpośredniego przełożenia rządowej interwencji na decyzje zakupowe konsumentów.

Szybkie wyczerpanie środków

Popularność programu przerosła wszelkie prognozy. Od stycznia do września 2025 roku zarejestrowano w Polsce 25 829 samochodów elektrycznych, wzrost o 107 procent rok do roku. Udział elektryków w rynku nowych samochodów wzrósł do 5,7 procent, podczas gdy rok wcześniej wynosił zaledwie 3 procent. Wrzesień 2025 roku okazał się historycznym miesiącem dla polskiej elektromobilności - zarejestrowano wówczas 4452 samochody elektryczne, co oznaczało wzrost o 196 procent w porównaniu z tym samym miesiącem roku poprzedniego, a udział elektryków w rynku osiągnął 8,9 procent.

Do końca 2025 roku całkowita liczba złożonych wniosków przekroczyła 29 000, z czego blisko 75 procent dotyczyło leasingu, a jedyna czwarta zakupu prywatnego. Tylko w grudniu 2025 roku do NFOŚiGW wpłynęło niemal 6500 wniosków, ponad pięciokrotnie więcej niż w pierwszych miesiącach funkcjonowania programu. Tempo składania wniosków systematycznie rosło, napędzane między innymi przez powszechne przekonanie, że NaszEauto będzie ostatnim tak dużym programem dopłat do samochodów elektrycznych w Polsce.

27 stycznia 2026 roku NFOŚiGW ogłosił, że budżet programu NaszEauto w zakresie dofinansowania zakupu, leasingu i wynajmu długoterminowego pojazdów elektrycznych został wyczerpany, cała pula 1,18 miliarda złotych została zarezerwowana przez złożone wnioski.

Na koniec ubiegłego roku rynek BEV w Polsce osiągnął poziom 43 300 nowo zarejestrowanych samochodów elektrycznych w całym roku, a udział elektryków w wybranych miesiącach przekroczył 11 procent.

Wyzwania proceduralne programu

Obok sukcesów program NaszEauto zmierzył się też z poważnymi problemami operacyjnymi. Liczba zatwierdzonych i wypłaconych wniosków rosła znacznie wolniej niż liczba składanych aplikacji, do października 2025 roku rozliczono zaledwie około 10 procent wszystkich złożonych wniosków. NFOŚiGW informował, że aż 90 procent wniosków zawierało błędy formalne blokujące dalsze procedury

Co po NaszEauto?

Wyczerpanie budżetu programu NaszEauto rodzi pytanie o przyszłość wsparcia elektryfikacji w Polsce. Według dostępnych informacji, po zakończeniu NaszEauto nie jest planowany żaden nowy ogólnopolski program dopłat dla konsumentów. Rząd wydaje się zmieniać strategię, zamiast bezpośrednich dotacji zakupowych, w centrum uwagi mają znaleźć się mechanizmy podatkowe i regulacyjne. Na poziomie lokalnym część samorządów nadal oferuje pośrednie zachęty, takie jak zwolnienia z opłat parkingowych czy dostęp do buspasów, ale nie są to instrumenty porównywalne pod względem siły oddziaływania z ogólnopolskim programem zakupowym.

Polska nadal zwalnia pojazdy elektryczne z akcyzy, co stanowi stałą ulgę fiskalną, jednak bez bezpośredniej dotacji zakupowej bariera cenowa przy wejściu na rynek elektryczny pozostaje istotnym wyzwaniem dla znacznej części nabywców indywidualnych.

Europa potrzebuje spójnej polityki

Obraz europejskiej polityki wsparcia elektryfikacji wyłaniający się z raportu ACEA to krajobraz pełen kontrastu. Z jednej strony mamy kraje takie jak Norwegia, Francja czy Niemcy, które traktują transformację elektromobilną jako priorytet strategiczny i przeznaczają na jej wsparcie miliardy euro rocznie. Z drugiej strony są państwa, które ograniczają się do symbolicznych ulg podatkowych lub całkowicie rezygnują z aktywnej polityki zakupowej.

ACEA zwraca uwagę, że rozdrobnienie i brak harmonizacji systemów wsparcia między krajami UE stanowi poważną barierę zarówno dla producentów planujących strategie produktowe, jak i dla konsumentów próbujących porównać warunki zakupu w różnych krajach. Producenci muszą dostosowywać politykę cenową i ofertę do 27 różnych systemów  co generuje koszty i utrudnia planowanie.

Raport ACEA potwierdza jednak podstawową regułę: tam, gdzie rządy działają i oferują realne wsparcie finansowe, rynek samochodów elektrycznych reaguje wzrostem. Przykłady Niemiec, gdzie powrót programu zakupowego przełożył się na rekordowy marzec 2026 roku, oraz Polski, gdzie NaszEauto podwoił rejestracje elektrycznych aut w ciągu kilku miesięcy, są tego najlepszym dowodem. Dostępność cenowa pozostaje według ACEA absolutnym fundamentem masowej transformacji elektromobilnej. Bez niej nawet najlepiej rozbudowana infrastruktura i najszersza oferta modelowa nie są w stanie wygenerować popytu wystarczającego do osiągnięcia celów klimatycznych Unii Europejskiej.

Pisząc ten tekst opieraliśmy się na raportach ACEA Electric cars: Tax benefits and incentives (2026); ACEA  New car registrations: +4% in Q1 2026; naszeauto.gov.pl; NFOŚiGW i na Euronews Business.